Petra olabilmek

Sevgili Mikdat Petra’yı biliyor musunuz, eğer biliyorsanız onu anlayabildiniz mi?

Belki tanımıyorsunuzdur, tanıştırayım. Viyana doğumlu, Polonyalı anne ve Çek babanın kızı, kendini Polonyalı kabul ediyor. Almanya’da yaşadığı sırada Türklerle ve türkülerle tanışmış. Tutkuyla saza bağlanmış, türküye, âşıklara ve ozanlara hayranlık duymuş. Türküyü daha iyi anlayabilmek ve söyleyebilmek için Türkçe öğrenmiş.

Sazı sadece enstrüman olarak görmeyen sanatçı, bir yaşam biçimi olarak kabul etmiş. Âşık olduğu bağlamanın izini sürmek için yollara düşmüş. “Kalpten kalbe bir yol vardır, görülmez. Yol gizli…” diyen Neşat Ertaş’ın içtenliğiyle dolu olarak bir arayışa girişmiş ve tabii ki daha fazlasını bulmuş…

Petra Nachtmanova sazını almış eline, çantasını sırtlamış, sazın Avrupa’dan Çin’e uzanan dilinin peşine düşmüş ve Bosna’dan başlayarak, kopuzun çalındığı tüm coğrafyayı, sekiz ülkeyi adım adım gezerek, sazın doğum yeri olan Horasan’a kadar her yerde, tellerinin sevgi yansıtan coşkusunu yerel halk ve sanatçılarıyla beraber yudumlamış.

O gerçek sevgiyi içselleştirmiş bir kahraman… “Sazın kalbin anahtarı olduğunu” anlayabilmiş. “İyi kapının anahtarına” gönül vermiş, “gönül kapılarını açmanın” ardına düşmüş, dolaştığı yörelerdeki ozanları ve sazın sesini “yüreğiyle dinlemiş”. Sazın iki tellisine kadar her çeşidini ve yöresel türkülerin yorumlanışını hem öğrenmiş hem de güçlü bir belgesel yapmış.

Petra’ya göre “Hikâyeleri anlatabilme gücü, sazı önemli hale getirmiştir. Keşif insanın kendisinden başlamalı, seyahat önce iç dünyaya yapılmalı.”

Âşık Veysel’i kabrinde ziyaret ederek, onun mekânında eserlerini yorumlayan Petra, onun torunu olabilmeyi çok istediğini dile getirince, Veysel’in kan bağı olan torunu tarafından “O’na torun olmanız için kan bağı olması şart değil” cevabını almasıyla büyük mutluluk yaşayacak kadar tutkun olduğunu görüyoruz. Azerbaycan’dan ayrılırken gözleri dolup yaşaracak kadar türkü aşığı.

Ve dağdaki yalnız kurumuş bir ağacın bile musiki çıkaracak yeteneği olduğunu gözler önüne serer Petra. Gövdesine yapıştırdığı bir mikrofon, uzantısında bir kulaklık ve küçücük dallara her dokunuşta çıkan sesin ahengi kulaklarına ulaşır, orada kaybolur, ilham denizinde…

Mikdat lütfen Youtube’da, Leh, Fransız, İspanyol ve Türk asıllı 4 bayan sanatçının bir araya gelerek seslendirdikleri BERLINERMOMENT: Telli Turnalar – Üç Telli Turnam türküsünü dinler misiniz?

Her dinleyişimde ruhumda bir sükûnet ve iyileşme hissediyorum. Bu türküyü içimizden çıkan birilerinin bu denli içtenlikle ve hissederek yorumlamasını çok isterdim. Özellikle kendimin yapmasını isterdim. Yapabiliyor muyum? Hayır, yapabilir miydim? Evet. Nasıl yapardım? Çok basit, Petra gibi olarak, onun yaptığı gibi emek vererek, zaman ayırarak, yorulmadan üzerinde çalışarak.

Petra’ya saygıyla…