Ana Sayfa BLOG Vefat eden ustalar

Vefat eden ustalar

-

FOTO-GRAFA ÖZEL BİR YAYIN ve SONRASI

On yıl kadar önce FSK (Fotograf Sanatı Kurumu-Ankara) çatısı altında oluşturduğumuz uzun soluklu bir atölye ortamında (atölye çalışmalarının ilerleyen bir safhasında), usta foto-grafçıların ‘hatırat’ını yazmak üzere kolları sıvadık. Meramımız, ömrünün önemli bir kısmını foto-graf yolculuğuna ayırmış usta isimlerin yaşam öykülerini, foto-graf serüvenlerini, duygu ve düşünce dünyalarını kaleme alıp kitaplaştırmak ve bu suretle kalıcılaştırmak, sonraki kuşaklara kendilerinden önceki zamanı inceleyip analiz edebilecekleri ve yorumlayabilecekleri kapsamlı bir kaynak sunmaktı.

Böylece, toplam 80 foto-grafçıyıkapsayan 10 ciltlik “Fotoğraf Ustaları” serisi FSK yayını olarak hayat buldu.

Üç yıldan fazla süren atölye ortamında gerçekleşen bu külliyat tamamlanmadan o süreçteki atölye çalışması son bulmuş olmakla birlikte, bizim bu alandaki kişisel çabamız devam etti ve yayının onuncu cilde kadar sürmesini sağladık. Ancak dernek koşulları bundan fazlasını yapmaya elvermedi.

Oysa biz, çok ciddiye aldığımız ve önemsediğimiz bu çalışmayı o aşamada iken sonlandırmayı doğru bulmuyorduk.

Daha önce “Fotograf Sanatı Üzerine” isimli 4 ciltlik çalışmamızı yayınlamış olan Alter Yayıncılık, bu alanda yaptığımız çalışmaya da destek verdi ve sonraki kitapları üstlendi. Fakat aynı ismi (“Fotoğraf Ustaları” adını) kullanmamız uygun olmayacaktı. Çünkü o isimle basılan kitaplar birer FSK yayını idi, yeni kitaplar da aynı isimle basılırlarsa FSK yayını olarak algılanacaklardı, bu da, satış yapmayacağı baştan belli olan bu kitaplar için fedakârlıkta bulunacak yayıncıya (Alter Yayıncılık) haksızlık olacaktı.  O yüzden, Alter Yayıncılığın üstlendiği yeni kitaplarda, tam olarak karşılığı ‘Foto-grafçılar’ olan “Işıkla Resmedenler” ifadesini kullandık. Çok büyük zorluklarla sürdürdüğümüz 16 ciltlik seride de toplam 73 foto-grafçı yer aldı.

Hem zihnen ve bedenen, hem de madden aşırı yıpranmış olduğumuz için, elimizde 20 fotografçıyla daha yapılmış söyleşi kaydı bulunmasına rağmen (bunların çoğunun metinlerini de yazdık), ne yazık ki çalışmayı sonlandırmak zorunda kaldık.

Bu arada fotoğraf entelejansiyamızın en önemli isimlerinden biri olan sayın Handan Tunç ile oldukça kapsamlı bir söyleşi yapıp kitaplaştırmayı başardık (“Handan Tunç ile Sanat Üzerine-Özelde Fotoğraf Üzerine-Söyleşi”-Alter Yayıncılık). Onunla da yetinmeyip Ressam Hikmet Çetinkaya’nın otobiyografik metnini (Kan Çiçekleri) ve Ressam Ahmet Yeşil’in biyografisini (Sicim) kaleme alıp kitaplaştırdık. Bu iki kitap da Alter Yayıncılık tarafından basıldı. 

Foto-grafta analog evreden dijital evreye geçişte yaşanan bütün sancılar, doğal olarak başka alanlarda da yaşanıyor. Dijital sisteme geçiş sürecinin bazen olumlu, bazen olumsuz taraflarıyla yüzyüze gelinmekle birlikte, hayatın her alanındaki faaliyet devam ediyor.  Yayın dünyası da başka alanlar gibi dönüşüyor, evriliyor. Fakat bu süreç özellikle küçük yayıncılar için çok büyük zorluklar içeriyor. Böyle zorlu bir evrede düşe kalka ilerleyerek 2019’un ilk yarısına kadar çalışmalarımızı yürütebildik. Ancak bu aşamada daha fazlasını yapabilmemiz artık olası değildi.

Empati yapması o kadar da zor değil. Toplam 174 fotografçı ile 500 saati aşan söyleşi ve röportajın gerçekleşebilmesi için yaşadığımız coğrafyanın ne kadarlık kısmına gitmek gerektiği, yol-konaklama vb zorunlulukların maliyetinin ne olabileceği, başka parlak seçenekleri bir kenara itip gönüllü olarak bu işi yapmaya ne kadar zaman ayırmak gerektiği, türlü huy ve davranışa sahip insan olmaktan kaynaklı ne türden negatif hallerle karşılaşılmış olabileceği ve bütün olumsuzluklara katlanmak için ne kadar alçak gönüllü, sabırlı, hatta yüce gönüllü bilge kişiliğe sahip olmak gerektiği, bu kadar fazla miktarda ses kaydının yazılı metin olma niteliğine haiz olduğu söylenebilecek düzgünlükte kaleme alınmasının ne kadar yorucu ve zor olacağı, yazılı metinlerin ilgililere gönderilip incelemesi ve ekleyip çıkartmak ve/ya düzeltmek istedikleri yerleri gönüllerince yapmaları için bıkıp usanmadan ne kadar beklemek ve sabır göstermek gerektiği, tamamlanmış metinlerin yayıncı tarafından basılması için hangi ölçüde rica minnet vaziyetinin yaşanması gerektiği, onca emekten ve gönüllü fedakârlıktan sonra bazı kendini bilmezlerin akıl almaz tuhaf söz ve söylemlerini nasıl göğüslemek gerektiği, bizatihi kendisi içinde yer aldığı halde kitabı maliyet fiyatından denebilecek kadar ucuz fiyatlardan (bir kahve parası bile değil, bir çay parası dersek, anlaşılacağını umuyoruz) yayıncının takdimine karşın bir tane bile kitap satın almayan fotografçıların yerine mecburen kitap satınalmak zorunda kalmanın madden ve zihnen insanı ne kadar yıpratabileceği, sekiz-on bin amatör fotografçının yaşadığı, üniversitelerde üç-beş yüz foto-graf öğrencisinin bulunduğu, birkaç yüz profesyonel foto-grafçının hayatını kazandığı foto-graf dünyamızda doğrudan foto-graf dünyasını ilgilendiren bu kitaplara ilginin sıfır düzeyinde kaldığı düşünüldüğünde, her yeni kitabın basımı öncesi yayıncının ikna edilebilmesi için ne kadar çaba sarfedilmiş olabileceği, …vs vs vs hallerin, meseleye uzaktan bakan dostlar tarafından incelik gösterilip dikkate alınmasını beklemeye hakkımız var sanıyoruz.

Çok ama çok zor bir süreçti.

Hem çok çalışmak gerektiriyordu, hem çok masraf etmek gerekiyordu (sponsorumuz yoktu), hem bir yığın kaba davranış ve söze katlanmak gerekiyordu. 

İyilik yapıp denize attık, balık bilmezse Halik bilir…

Çalışmanın tamamını PDF olarak internet ortamında yayınlayarak insanların serbestçe erişimine açmamızı ve çalışmanın devamını yapmamızı iyi niyetle öneren dostlara yanıt olarak birkaç ilave şey söylememiz gerekiyor.   

Çalışmanın devamını yapma konusu: Bizim bu çalışmanın devamını yapmaya hem madden, hem de manen mecalimiz kalmadı. Zihnen ve bedenen çok yıprandık, hatta tükendik. Umarız ve dileriz kalan kısmı başka gönüllü, özverili, çalışkan insanlar yapar ve 26 ciltten oluşan, 153 fotografçıyı kapsayan bu külliyatı daha da büyütürler. Böyle bir özveriyi ve ciddiyeti gösterecek arkadaşlarımıza destek olmak adına her kitaptan muhakkak satınalıp kütüphanemize koyarız ve atölyedeki arkadaşlarımıza, çevremizdeki diğer foto-grafçı dostlara kitap almalarını öneririz.

PDF olarak yayınlamaya gelince: İlk 10 ciltlik kısım (“Fotoğraf Ustaları” serisi) FSK ve Hangar Yayıncılık inisiyatifindedir, dolayısıyla bu türden önerilerin muhatabı söz konusu kurumsal yapılardır. 16 ciltlik “Işıkla Resmedenler” serisini PDF olarak yayınladığımız takdirde (en azından bu aşamada), deposunda bütün kitaplar yığılı duran, henüz maliyetlerini yeterince kurtaramamış olan yayıncı kuruluşa (Alter Yayıncılık) haksızlık etmiş oluruz.  

Hazindir ki, kitaplarda yer alan usta fotografçılardan bazılarını geçen zaman içinde kaybettik. Ayten Sırcan, Cemal Turgay, Dursunali Sarıkoç, İlteriş Tezer, Tuğrul Çakar, Uğur Bilge, Sabit Kalfagil, Sıtkı Fırat ustalar artık aramızda değiller. İyi ki kendileriyle görüşüp tanışmışız, iyi ki sohbet etmiş ve söyleşi gerçekleştirmişiz ve iyi ki bu kitapları yapmışız.

Hepsini sevgiyle, saygıyla anıyoruz.

Tekin ERTUĞ

Yeni içeriklerden haberdar olmak istiyorsanız hemen abone olabilirsiniz.

Abonelik kaydınız başarıyla alınmıştır.

Bir hata meydana geldi, lütfen daha sonra tekrar deneyiniz.

Tekin Ertuğ
İlk gençlik yıllarında amatör olarak uzun süre resim ve karikatür yaptı ve edebiyat dünyasına yakın durdu. Gençlik yıllarının olgun sayılabilecek 5-6 yıllık bir döneminde ise amatör olarak Halk Müziği ve Kültürü konusuna eğildi.Resmi ve Özel Kurum ve Kuruluşlarda Temel Fotoğraf Eğitimi Seminerleri ve İleri Düzey Fotoğraf Seminerleri verdi, Atölyeler gerçekleştirdi. Yaptığı atölyeler daha çok “Kuram” ve “Kurgu” öncelikli atölye çalışmalarıdır. Atölye çalışmalarının sonuçları gösteri, söyleşi ve seminer olarak çeşitli platformlarda paylaşıldı.Bu süreç içinde kaleme aldığı yazılar basılı ve sanal ortamda Felsefe, Yazın ve Fotoğraf dergilerinde yayınlandı. İlerleyen zamanda kitap çalışmalarına yöneldi. Şu ana kadar basılan kitapları: Sanat yazılarından oluşan 4 cilt “Fotograf Sanatı Üzerine”, Röportaj-Anı ve Biyografi yazılarından oluşan 10 cilt “Fotoğraf Ustaları” (Masters of Photography) ve 16 cilt “Işıkla Resmedenler” (Photographers), (Ressam Hikmet Çetinkaya'nın Biyografisi) “Kan Çiçekleri” ve en son ressam Ahmet Yeşil’in biyografisi olan “Sicim” isimli eser.Hazırladığı biyografik/otobiyografik metinlerin yanısıra fotograf, sinema, edebiyat ve müziğe dair metinler üzerinde çalışmalarını sürdürmektedir.

Yorum Politikamız: Arthenos.com ekibi olarak tüm okuyucularımızı tartışmalara aktif olarak katılmaya teşvik etsek de, Davranış Kurallarımıza uymayan veya yayınlanan materyalin editoryal standartlarını karşılamayan herhangi bir içeriği Silme / Değiştirme hakkını saklı tutarız.

avatar
  Abone ol  
En Yeniler Eskiler Beğenilenler
Bana bildir
Öner BÜYÜKYILDIZ
Ziyaretçi
Öner BÜYÜKYILDIZ

Merhaba Tekin Bey,

Okyar bey ile olan röportajınızdan sonra “Fotoğraf Sanatı Üzerine” ve “Fotoğraf Ustaları” serilerinizi satın aldım. Bitirmek üzereyim ve bitirdikten sonra “Işıkla Resmedenler” serisini, sonra da diğer kitaplarınızı alacağım. Göstermiş olduğunuz özveri, sabır ve emek için sonsuz kere teşekkürlerimi sunuyorum. Sizi serinin yeni kitaplarını hazırlıyor iken görmeyi çok isterdim ama, yaşadığınız zorlukları tahmin edebiliyor ve anlayışla karşılıyorum. Bu kitaplara sahip olmayı bir ayrıcalık olarak görüyorum.

Eserlerinizin fiyatı verdiğiniz emek karşısında son derece sembolik. Bedavadan biraz pahalı. Buna rağmen halen satın almayan, yada PDF olarak dağıtılmasını savunanların ya iyi niyetlerinden ya da akıllarından şüphe duyuyorum.

Bizi bu değerli ustalarımızla tanıştırdığınız için tekrar tekrar teşekkürlerimi sunuyorum.

Bu vesile ile aramızdan ayrılmış ustalarımıza Allahtan rahmet, hayatta olan ustalarımıza sağlıklı sıhhatli bir ömür diliyorum.

Selam ve saygılarımla.

Nihal Aral
Ziyaretçi
Nihal Aral

Çok büyük bir emek ve özveri ile çalışıldığını gördüğüm değerli hocama emekleri için teşekkür ederim. Türk fotoğraf tarihine büyük katkıda bulunmuştur. Zaman bu emeğinin değerimi verecektir.

Okyar Atilla
Editör / Yazar

Kesinlikle “pdf” olarak ya da başka bir şekilde sanal ortamda sunmayın. Yaptığınız işin ne anlama geldiğini ancak ucundan kıyısından biraz benzerini yapan anlayabilir. “Fotoğraf Sanatı Üzerine” ve “Handan Tunç” kitapları başucu kitaplarım. Ara sıra rastgele sayfa açıp tekrar okurum.

Bence yayınlarınız Türk fotoğraf dünyası için temel eserler kapsamındadır. Fotoğrafçıların bu kitaplardan öğreneceği çok şeyler var.

Söylenecek çok şey var da neyse…

Elinize ve emeğinize sağlık.
Sevgi ve saygılarımla

Okyar Atilla
Editör / Yazar

Yorum yazdıktan sonra bir gazetenin köşe yazarını okumaya başlayacaktım. Yazar not düşmüş; “okuma oranı binde bir olan ülkede kitap okuyan çocuğu tartışıyorlar” diye… Bin kişide bir kişi demek. Bebekleri, yaşlıları çıkarınca geriye kimse kalmaz ki.

Barthes’i, Sontag’ı, Benjamin’i okuyanın da “her şeyi öğrendim, yeter” dediği bir camiada mı fotoğrafa emek veriyoruz?

Okyar Atilla
Ziyaretçi
Okyar Atilla

Yazıda yer alan değerli insanlardan Ayten Sırcan’a şöyle “Kimdir?” diye kısa bir göz atınca aklımdan “hayatı roman olacak bir kadınmış” diye geçirdim.

Üçüncü Uluslararası İzmir Fotoğraf Günlerinde Sabit Hoca’nın mihmandarıydım. Birlikte dolu dolu üç gün geçirdim. Yanımıza da İFOD adına yaptığım bir röportaj koyuvermiştik. Bu röportajın hem ses kayıtlarını hem de çözümlenmiş yazısını İFOD yönetimine vermiştim. Ne oldu diye sormayın sakın.

Tuğrul Çakar’ı tam da bulup kitaplarını okumaya başlamışken bizim buralardaki bir Yunan adasında kalp krizinden kaybettik. Yine aklımdan “Oldu mu şimdi” diye geçirmiştim.

Hepsinin ruhu şad olsun.

Zeynel Yeşilay
Ziyaretçi

Sevgili Tekin Ertuğ,
Yazıyı başından sonuna kadar içtenlikle okudum . çok çok haklısınız maalesef insanlar çok duyarsız kendileri ile ilgili bir kitabı bile almaktan acizler. Sizin bu yaptığınız Türk fotoğrafçılığı için büyük bir kazanımdır onlarca kitap ve onlarca fotoğrafçının hayatı. Sizleri canı gönülden tebrik ediyorum , yolunuz açık olsun.

İnşallah bundan sonra daha rahat bir çalışma ortamında eserler üretirsiniz Arter yayıncılığa da gerçekten teşekkür ediyorum. Onların özverili katkıları yadsınamaz emeği geçen kim varsa başta Tekin sen olmak üzere hepinize sonsuz teşekkürlerimi sunuyorum ve sürekli başarılar diliyorum sevgilerimle.

Manşet

Mentawai - Yağmur Ormanı Bekçileri

Mentawai – Yağmur Ormanı Bekçileri

Fotoğrafa başladığım ilk zamanlarda alanımı bulmanın önemli olduğunu fark ettim ve kendimi belgesel fotoğraf alanında daha iyi ifade edebileceğimi anladım. Fotoğraf makinesi ile sadece görüneni değil o görünen gerçeğin arkasındaki asıl hakikati arama çabalarım doğrultusunda yolum Hint Okyanusu’nda Endonezya’ya bağlı Siberut Adasındaki Mentawai Kabilesi ile kesişti.

EDİTÖRÜN SEÇTİĞİ

Back Button Focus / AF-ON Tekniği ile Ustalaşın

Back Button Focus / AF-ON Tekniği ile Ustalaşın

Back Button Focus, otomatik netleme işlevini deklanşör düğmesinden alıp kameranın arkasındaki başka bir düğmeye atama işlemidir. Bu yazıyı okuduktan sonra kameranızı daha çok seveceksiniz ve fotoğraf çekmekten çok daha fazla zevk alacaksınız, iddia ediyorum.

POPÜLER İÇERİKLER

Mentawai - Yağmur Ormanı Bekçileri

Mentawai – Yağmur Ormanı Bekçileri

Fotoğrafa başladığım ilk zamanlarda alanımı bulmanın önemli olduğunu fark ettim ve kendimi belgesel fotoğraf alanında daha iyi ifade edebileceğimi anladım. Fotoğraf makinesi ile sadece görüneni değil o görünen gerçeğin arkasındaki asıl hakikati arama çabalarım doğrultusunda yolum Hint Okyanusu’nda Endonezya’ya bağlı Siberut Adasındaki Mentawai Kabilesi ile kesişti.

Buna benzer birçok yazı
E-Posta Kutunuza
gelsin ister misiniz?

Bültenimize abone olun, yeni içerikler ilk size gelsin.

Teşekkürler. Abonelik kaydınız başarıyla alınmıştır.

Bir hata meydana geldi, lütfen daha sonra tekrar deneyin.