Geçmiş zaman içinde (90’lar) AFSAD Genel Sekreterliği ve Başkanlığı yapmış, derneğin, anılarda kalan yoksul ortamından kurtulmasında çok ciddi pay sahibi olan usta foto-grafçı İsa Özdemir, bendenizin Temel Eğitim hocasıdır. Saygıyla selamlıyorum.

“Kaba saptama” ifadesini kendilerinden ödünç alarak bazı metinlerde kullandığımız hocamız sayın Özdemir’in o yıllarda özellikle iri grenli ve büyük boyutlu S/B kolajları çok etkili çalışmalardı. S/B baskı ile ilgili karanlık oda bilgilerinin önemli bir kısmını O’ndan öğrenmiştik. Daha baştan itibaren meseleye başka bir yerden bakan, başka kaygılar barındıran, foto-grafik eylem söz konusu iken ‘kaba saptama’ tabirini içselleştirip, sanatın, hayatı yeniden üretmek olduğunu düşünen ve bu doğrultuda sıradışı olanı tahayyül etme-kurma derdine düşmüş olan bir foto-grafçıydı İsa Özdemir.   

O yüzden olsa gerek, O’nun S/B foto-graflarında sanat bağlamında foto-grafın diliyle söz söylemenin sağlam örneklerini görmüştük.   

O yıllarda amatör kulvarda uzun süre ders verdi, bilgi ve deneyimlerini paylaştı ve aynı zamanda son derece kaliteli S/B baskılardan oluşan sergiler yaptı. Gerek dernek olarak AFSAD ortamına ve gerekse amatör foto-grafçılara yaptığı katkılar inkâr edilemez.

Analog foto-graf serüveni durulmaya, yerini dijital teknolojiye bırakmaya yüz tuttuğunda, İsa Özdemir kısmen profesyonel ortamdaydı. Buna mukabil, dernekle ve amatör kulvarla bağını kopartmadı, katkı vermeyi sürdürdü. Meslek hayatı, foto-grafın amatör ve profesyonel kulvarı derken, zaman akıp geçti.

Denebilir ki çeyrek asır geride bırakıldıktan sonra, amatör dernek ortamıyla gönül bağını korumakla birlikte, yeniden profesyonel ortamda görüyoruz İsa Özdemir’i. Eğitim, sergi-gösteri vb etkinlikler gerçekleştiren “İsa Özdemir Atölyeleri” kültür-sanat hayatımıza katkı veriyor. Pandemi her şeyi altüst ettiği gibi dernek ortamlarını ve dernek dışında oluşturulan atölye ortamlarını da aynı ölçüde etkiledi. Epey zamandır fiilen bir mekânda çalışmalarını yürüten İsa Özdemir Atölyeleri de, diğer yerlerde olduğu gibi pandemi koşullarının zorunlu kıldığı yeni bir sürece evrildi. Atölye programlarını sanal ortamda yürütmekteler.

Gerek atölye oluşumunun alt yapı çalışmaları sürecinde, gerekse ondan önceki dönemde, kişisel çalışmalarını, zihinsel etkinliğe dayalı hazırlık evresini tamamlayıp olgunlaştırdıktan sonra hayata geçiren bir yaklaşımla sürdürürken, yaptığı çalışmanın teorik arka planını kendine ait sitesinde paylaşmayı da ihmal etmemiştir.

Belleğimizde izleri kalan usta işi iri gren S/B kolajlarından sonra çeşitli yeni çalışmalar denemiş ve yapmış olmakla birlikte, aynı tempoyla ve kendini tekrar etmeyen, kısır döngüye girmeyen bir tutumla her defasında çok daha farklı çalışmalar gerçekleştirmiştir.

Her ne kadar profesyonel kulvarda (özveriye dayalı yaklaşım ve paylaşımcı tutum öne çıktığı için, kanaatimizce ‘yarı amatör-yarı profesyonel’ demek daha isabetli olur) kendisi için bir yer açmış olsa da, geçmiş dönemlerde yaptığı gibi amatör kulvara desteğini hiç çekmemiş olan değerli hocamız İsa Özdemir’in yaptığı çalışmalar (atölye de dahil) için kaleme aldığı açıklayıcı metinleri ve özgün foto-graf serilerinden bir seçkiyi paylaşırsak, öyle zannediyoruz ki sözlerimizdeki anlam yerini bulacaktır. 

Tekin ERTUĞ

“Fotoğrafta dil, nesneler dünyasının bir fikir doğrultusunda fotoğrafa özgü düzenleme ögeleri ve ilkelerinin yaratıcı bir şekilde kurgulanmasıyla ortaya çıkan bir olgudur. Öz de, biçim de özgün olduğu oranda değer kazanır. Fikir ve özgünlük, sanat ürününü de sanatçıyı da birbirinden ayıran en temel göstergelerdir.“

İsa Özdemir

 “Az ve Daha: Bu projeye sadece minimalist tarzda, alan, renk, doku gibi grafik ögelerin ağırlıkla yer aldığı biçimsel yanı ağır basan bir çalışma yapmak amacıyla başlamıştım. Bu çerçevede kendi sınırlarımı zorlamak istiyordum. Zamanla çalışma yaptığım mekânlardaki dramatik unsurlar da beni etkilemeye başladı ve bu unsurları da fotoğrafıma katmaya başladım. Sonuçta ‘az’ evrilerek ve aynı dil üzerinden ‘az ve daha’ ya dönüştü.

Ayrıca, ‘güzelleme’ isimli projem de buralardan hareketle, aynı zaman diliminde sürdüğüm, yoğunlaşma ve etkileşimimin artmasıyla, daha belirli bir çerçevede anlam katmanı ilave ederek ortaya çıkardığım bir çalışmadır.
Güzelleme: Anadolu’nun kentlerinde, modernleşmeden uzak kalmış eski mahalleler kültürümüzde yer etmiş sokak olgusunu yaşamayı hâlâ sürdürüyor. Böylesi yerleşim alanlarında gerçekleştirdiğim bu fotografik çalışma, sokak olgusundan daha çok, mahalleye hayat veren sokak sakinlerinin kendi yaşam alanlarını ‘güzelleştirme’ çabasını vurguluyor.

Günümüzde, kentlerin modern yüzünde, özellikle apartman kültüründe artık pek rastlanmayan, yalnızca bina inşa edenlerin görgüsüne teslim edilmiş bu çaba, genellikle bir-iki ailenin barınmasını olanaklı kılan tek ya da iki katlı yapılardan oluşmuş eski mahallelerin sokaklarında, çok daha özgür biçimlerle bizi karşılıyor.

Delik deşik edilmiş haldeki sokaklarında, sokak sakinleri neredeyse yıkılmaya yüz tutmuş, çürümüş, her türlü alt-üst yapı malzemeleriyle kuşatılmış evlerinin, dükkânlarının duvarlarını, kapılarını, pencerelerini kendi görgü ve olanaklarıyla güzelleştirmeye çalışmış.
Canlı renklerle boyanmış, çürüyen, dökülen duvarlar, ahşaplar; biri diğerine benzemeyen doğramalarıyla pencere ve kapıların özenli, süslü demir korkulukları; pencere kenarlarına yerleştirilmiş çiçekler, ütüler, tüpler, ilaçlar, biblolar…

Sokak sakinlerinin tanıklık ettiğim bu güzelleştirme çabasını yaşama tutunma çabası olarak yorumluyor; değerli ve naif bir yaklaşım olarak görüyorum.

‘Güzelleme’, bu çabaya duyduğum sevginin bir yansımasıdır.

Dominant: Dünyanın doğu diye adlandırdığı bölgelerde sanırım en belirgin unsur bu bölgelerin kaotik bir yapıda olmalarıdır. Sanat için bu karışık döngünün çok besleyici olduğu açıktır ki bu yapının oluşturduğu anafor beni her zaman içine çekmiştir.

Bu yapı içerisinde en dominant ögeninse din olgusu olduğunu düşünüyorum. Nereden bakarsak bakalım, nereye bakarsak bakalım her şeyin üstünde bu olgunun simgelerini ve yansımalarını görmekteyiz.

Dominant serisinde bu bakış açısıyla çalıştığım projenin ilk örnekleri yer almaktadır.
Kar: Karla beraber ortaya çıkan görüntü her zaman olduğundan farklıdır; daha yalındır, daha farklı şeylerin görüş alanımıza girmesini sağlayan bir silgidir.

Kar ve beraberinde getirdiği duygunun penceresinden yolları ve kendi yolunu çizen şeyleri fotoğrafladığım bir çalışmadır.
Atölyeler: Atölyelerin içeriğini genellikle fotoğraf sanatının temel ilkeleri ve fotoğraf felsefesi ile ilgili konular oluşturmaktadır. Dönem dönem minimalizm, portre, fotoğraf projelendirme, yaratıcılık vs gibi belirgin başlıklar altında da atölyeler oluştuğu gibi fotoğraf grubu mantalitesiyle oluşan; konu, çekim ve değerlendirme üzerinden ilerleyen atölyeler de olmaktadır.

Atölye ilkelerini bireysel gelişim, katılımcılık, grup etkileşimi, üretkenlik ve yararlılık olarak tanımlayabiliriz.

Prensip olarak her atölye dönemi sonunda bir sergi hazırlanmaktadır. Sergi konusu dönem başlarında ortak fikirle belirlenmekte, konu üzerine araştırma ve tartışmalar yapılmakta, çekimlere çıkılmakta ve fotoğraflar değerlendirilerek sergi/gösterim oluşturulmaktadır. Bu aşamalar eğitim çalışmalarıyla beraber içiçe aynı periyotta sürdürülmektedir. …”

İsa Özdemir