Low-Pass Filtre Nedir, Faydaları Nelerdir?

2
Low-Pass Filtre Nedir?

Kenar yumuşatma veya “bulanıklaştırma” filtresi olarak da bilinen alçak geçirgen Low-Pass filtre, moire yani hare problemini ortadan kaldırmak için, sensöre ulaşan ışığı bulanıklaştırmak için kamera üreticileri tarafından tasarlanmıştır. Low-Pass filtre ile hare problemi tamamen ortadan kalkarken, detaylarda kayıplar yaşanır. Kameraların çoğu, moire adı verilen bu hare etkisinin çok yaygın olduğu günlük fotoğrafçılık için kullanılmak üzere tasarlandığından, bugün piyasadaki çoğu kamera “Alçak geçirgen / kenar yumuşatma filtresi”ni kullanır.

Bu, fotoğrafçıların çoğuna kesin bir fayda sağlarken, hiç bir zaman hare görmek istemeyen, ama bulanık detaylarla dolu kareler çeken Manzara fotoğrafçılığı ile ilgilenenler için büyük bir darbe demek. Bu sorun nedeniyle, piyasadaki bazı şirketler, özellikle bu tip fotoğrafçıları hedefleyen, modern DSLR fotoğraf gövdelerde Low-Pass filtre içermeyen modeller üzerinde uzmanlaşmaya başladılar. Çoğu dijital orta format ve bazı üst segment kameraların Low-Pass filtresi yoktur, çünkü sensörlerindeki en iyi performansı sunmak isterler. Bu kameralar hare’den etkilenirken, üreticiler bundan kaçınmanın yollarını post prodüksiyon aşamasında fotoğrafçıya bırakmışlardır.

Hare (Moire) nasıl oluşur?

Hare etkisi, cisim üzerindeki tekrarlanan ışın modellerin frekansının, kameranın görüntüleme sensörüne ulaştığı zamankiyle hemen hemen aynı frekansta olduğu zaman ortaya çıkar.

Sensör, bu modellerin frekanslarını ayırmak için zorlandığında, onları bir araya getirip hare denilen etkiyi yaratır. Hareyi, sadece model ile sensör frekanslarının hemen hemen aynı değerde olduğunda görürüz.

Yanda, yukaridaki resimde kumaşın dalgalı göründüğünü ve gerçeğinden tamamen farklı olan tekrarlayan bir desene sahip olduğunu görebilirsiniz.

Aşağıdaki resimde ise Low-Pass filtre kullanılmış ve hareler yok olmuş, ancak keskinlik de azalmış.

Fotoğraflarımızda hareleri bu şekilde gördüğümüzde, desenlerin neredeyse aynı frekansta tekrarlandığı farkedeceksiniz.

Low-Pass Filtre Nedir, Faydaları Nelerdir?
Low-Pass filtre yok

Low-Pass Filtre Nedir, Faydaları Nelerdir?
Low-Pass filtre var

Low-Pass Filtre yapısı nasıldır?

Tipik bir Low-Pass filtre, yandaki şekilde gösterildiği gibi 3 veya daha fazla farklı katmandan oluşur:

Işık ilk “yatay alçak geçiren filtre”ye ulaştığında, yatay olarak ikiye bölünür. Daha sonra, yeşil renkle gösterilen kızılötesi absorpsiyon filtresinden geçer. Bundan sonra, ışık, ışınları dikey olarak bölen “ikinci dikey alçak geçiren filtre”den geçer. Işığın bu dönüşüm süreci görüntüde ayrıntıların bulanıklığına neden olur.

Low-Pass Filtre

Yani artık Low-Pass Filtre ihtiyacımız yok mu?

Bu, hare olamayacağı anlamına gelmez. Bazı yazılım araçları, hareli görüntüleri baskılama seçeneklerine sahiptir. Pentax kameralar, Low-Pass filtre simülatörü ile özellikle yeni bir yaklaşım getirdi. Pentax DSLR sensörlerde alçak geçiş filtresi yoktur, ancak alçak geçişli filtrenin etkisini simüle etmek için pozlama sırasında küçük yüksek frekanslı sensör hareketlerini uygulamak için Sarsıntı Azaltma sistemini kullanırlar. Filtre simülatörünü sadece hare’nin bir sorun olabileceğini düşündüğünüz çekimler için kullanmanız tavsiye edilir.

Canon, EOS 5DS serisini iki versiyon şeklinde sundu. Normal modelde sensör üzerinde Low-Pass filtre bulunurken, EOS 5DS R Low-Pass ‘iptal’ filtresine sahiptir. Bunu yapmasındaki amaç, hare ile şanslarını değerlendirmek isteyen fotoğrafçılar için ikinci, hatta daha yüksek çözünürlüklü bir model sağlamak.

Bu arada Fujifilm, X-Trans sensörlerinin benzersiz renk filtresi dizisinin hare efektleri riskini ortadan kaldırmak için yeterince ‘rasgele’ olduğunu iddia ederek X-Trans sensörleri için alçak geçirgen filtreler kullanmadığını belirtti.

Low-Pass filtre artık modern kamera tasarımında gerekli olmayacağa benziyor ve bunları çok keskin bir objektifle ve mükemmel bir çekim tekniği ile aşılabilir kılıyor.

Nikon D800’ü piyasaya sürdüğünde, sensör üzerinden alçak geçiren bir filtre ile geldi, ancak Nikon ayrıca filtre içermeyen bir D800E varyantı da yayınladı. Ve kameranın halefi, D810, Nikon, alçak geçiren filtreyi tamamen ortadan kaldırarak görünüşe göre hiçbir yan etkisi olmadı.

Nikon, D800E DLSR modeli ile farklı bir yaklaşım benimsedi. Low-Pass filtre olayını tamamen kaldırmadı, çünkü bu, odak düzleminin hareket etmesine neden oluyordu; Ayrıca, kameranın hala kızılötesi ışınlarını yansıtabilmesi gerekiyordu. Nikon, tek katmanlı bir filtre yapmak yerine, hala üç katman kullanmaya karar verdi, ancak tasarımlarını iki katmanın birbirlerini iptal edeceği şekilde yaptılar. Işınlar dikey bir alçak geçirgen filtreyle ikiye bölündükten sonra, aynı ışınlar IR emilim filtresinden ters dikey bir alçak geçiren filtreden geçerek bir araya getiriliyor. Bu nedenle, bulanık detaylar almak yerine, tam çözünürlük elde ediliyor.

Yukarıdaki yöntemin, bu sorunun çözümünün en iyi yolu olup olmadığından emin değilim, ancak sanırım Nikon bu kararı maliyet nedenleriyle almak zorunda kaldı. Aynı tabakaları kullanmaya devam etmek yerine, farklı bir konfigürasyonda, her iki tarafta kaplanmış tek bir IR absorpsiyon filtre tabakası üretmek muhtemelen daha pahalı olacaktır.

Siz de bu konudaki bilgi, deneyim ve yorumlarınızı aşağıdaki “Yorumlar” kısmından benimle paylaşın.

Işığınız bol olsun.

Yazımı okuduğunuz için teşekkür ederim.

Yazılanların ilgisini çekecek birini tanıyorsanız lütfen "Paylaş" kısmından onlara iletin.


Sizlerden gelecek yorumları çok önemsiyorum.
Lütfen aşağıdaki "Yorumlar" kısmından benimle paylaşın.


Yeni içeriklerden ilk siz haberdar olmak istiyorsanız hemen abone olabilirsiniz.

Abonelik kaydınız başarıyla alınmıştır.

Bir hata meydana geldi, lütfen daha sonra tekrar deneyiniz.

Mühendis ama Tıp meraklısı. Profesyonel yönetici. Seyahat etmeyi seven bir fotoğraf gönüllüsü. Okumayı, araştırmayı, sorgulamayı sever. İnsan ilişkilerine ve saygıya önem verir. Bildiklerini paylaşmaktan mutluluk duyar. "Bilmiyorum" demekten çekinmez.
avatar
1 Yorum konuları
1 Cevaplar
2 Takipçiler
 
En çok tepki verilen yorum
En yeni yorum dizisi
2 Yorum yazarları
Sebahattin DemirMurat G Son yorum yazarları
  Abone ol  
En Yeniler Eskiler Beğenilenler
Bana bildir
Murat G
Ziyaretçi
Murat G

Hocam şimdi bu filtrenin olması iyi mi kötü mü…