Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar

4
141
Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar
Share Button

Bir DSLR gövde kullanıyorsanız, büyük olasılıkla “Pozlama Gecikme Modu” (Exposure Delay Mode) adlı bir ayara rastlarsınız; bu ayar gövdedeki ayna mekanizmasının hareketi nedeniyle oluşan kamera sarsıntısını ortadan kaldırmada çok yararlı olabilir. Pozlama Gecikme Modu harika bir özellik olsa da, birçok fotoğrafçı sıklıkla bunu yanlış anlıyor veya yanlış kullanıyor ya da hiç kullanmıyor. Bu yazıda, Pozlama Gecikme Modu’nu ayrıntılı olarak inceleyeceğiz ve kamera sarsıntısını azaltmak ve net görüntüler elde etmek için çok yararlı olabilecek farklı durum senaryolarını oluşturacağız.

Not: Ben Nikon DSLR makinelerim de dahil tüm fotoğraf makinelerimi İngilizce dilde kullanıyorum, o nedenle bu ve diğer yazılarımdaki ekran görüntüleri İngilizce olacaktır. Yazılarımda mümkün olduğunca Türkçe karşılıklarını kullanmaya gayret ediyorum. Siz kendi kullandığınız dile göre bunları değiştirebilirsiniz. 

Pozlama Gecikme Modu nedir?

Modern Nikon DSLR’ler, DSLR ayna mekanizmasının mekanik hareketinden kaynaklanan kamera sarsıntısını azaltmaya yardımcı olmak için tasarlanmış “Pozlama Gecikmesi Modu” adı verilen bir özellik ile birlikte gelir. Ayna mekanizması oldukça büyük ve hacimli olduğundan, sensöre ışık girmesi için yukarı kalkarken yarattığı titreşimleri kameranın gövdesine yansıtabilir, bu da özellikle yavaş Perde hızı ve büyük odak uzaklığı kullanıldığında görüntülerin bulanık çıkmasına neden olabilir. Bu titreşimleri azaltmak için kameranızdaki “Pozlama Gecikme Modu” (EDM – Exposure Delay Mode) özelliğini açabilir ve (kameranızın modeline bağlı olarak) 1 ila 3 saniye arasında bir zamanlayıcıya ayarlayabilirsiniz.

Fotoğrafı çekmek için kameranın deklanşörüne tam basıldıktan sonra, ayna kalkar ve kamera Pozlama Gecikme Modu kısmında ayarladığınız zamanlayıcının süresi dolana kadar bekler ve bundan sonra fotoğrafı çeker. Deklanşöre tam basıldıktan sonra bu ayarın 3 saniyeye ayarlanması ile ne olur, sırasıyla bakarsak:

  1. Ayna kalkar.
  2. Kamera, ayna kaynaklı titreşimlerin sönümlenmesi için 3 saniye bekler. Perde hala kapalı kalır.
  3. Işığın sensöre ulaşmasını ve görüntünün yakalamasını sağlamak için kamera deklanşörü devreye girer ve ön perde iner (sensörün önü açılır), fotoğraf ayarlanan perde hızı süresince yazılır, perde hızı süresi bitiminde arka perde iner (sensörün önü kapanır).
  4. Ayna aşağı normal konumuna iner.
  5. Ön ve arka perdeler başlangıç pozisyonlarına geri döner.

Pozlama Gecikme Modu özellikle yavaş perde hızlarında çekim yaparken ayna titreşimini önemli ölçüde azaltmanıza yardımcı olur. Bir üçayak (tripod) üzerinde fotoğraf çekerken bulanık görüntülerle karşılaşırsanız, ayna kaynaklı kamera sarsıntısını azaltmak için Pozlama Gecikme Modu veya “Ayna Kalkık” (Mup) modunu kullanmak her zaman iyi bir fikirdir.

Pozlama Gecikme Modu için harika olan şey farklı kamera modlarıyla birlikte kullanılabilmesidir. Örneğin, Pozlama Gecikme Modunu Otomatik Zamanlayıcı ile birlikte kullanabilirsiniz. Farklı kamera modları kullanırken kamera davranışı hakkında daha fazla bilgiyi aşağıdaki bölümlerde bulacaksınız. Bu mod Canlı Önizleme (Live view) kullanılırken de çalışır.

Pozlama Gecikme Modu nasıl etkinleştirilir?

Nikon DSLR’lerdeki “Özel Ayarlar Menüsü” aracılığıyla etkinleştirilebilir. Genellikle aşağıda gösterildiği gibi “Menü > Özel Ayarlar Menüsü > Çekim/ekran > Pozlama gecikme modu” altında bulunur.

Alt menüye girdiğinizde kamera modeline bağlı olarak, aşağıda görüldüğü gibi 1 ila 3 saniye arasında değişen bir zamanlayıcı seçeneği bulunur.

Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar

 

Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar

Pozlama Gecikme Modu işlevini bir düğmeye atama

Ben de dahil olmak üzere tanıdığım pek çok Nikon kullanıcısı kolayca erişmek için bu özelliği kamerada bir düğmeye atamayı tercih ediyor. Örneğin, Nikon D7500, D500 ve D810 gibi kameralarda, arka düğmeyle birlikte kullanıldığında bu modu açmak için Fonksiyon düğmesine veya Önizleme düğmesine atamak mümkündür.

Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar

 

Yandaki örnekte Pozlama Gecikme Modunun “Önizleme” düğmesine atanması görülüyor.

Tek yapmanız gereken “Menü > Özel Ayarlar Menüsü > Kontroller > Fn düğmesini ata / Önizleme Düğmesini Ata > Basın + ayar kadranları > Pozlama gecikme modu” olarak ayarlamak.

Pozlama Gecikme Modunu bir düğmeye atadıktan sonra, düğmeyi basılı tutun, ardından farklı zamanlar arasında geçiş yapmak veya özelliği kapatmak için arka tekerleği kullanın.

Bunu yapmak, sahada bu modda hızlı değişiklikler yapmanızı sağlayacaktır. Pozlama Gecikme Moduna erişmeyi kolaylaştırmanın bir başka yolu, fotoğraf makinesinin “Menüm” bölümüne eklemek ve ardından “Menüm”e hızlıca erişmek için bir düğmeyi buna atamaktır. Ben, kamera menüsünden seçmek yerine eski yöntemleri tercih ediyorum çünkü özellikle soğuk ortamlarda çekim yaparken eldivenlerimi kullanabiliyorum.

Pozlama Gecikme Modu – Elektronik Ön Perde Deklanşörü

Pozlama Gecikme Modu, Elektronik Ön Perde Deklanşörü ile karşılaştırıldığında aralarında çok fark olduğunun bilinmesi önemlidir. Pozlama Gecikme Modu temelde ayna titreşimlerinden kaynaklanan kamera sarsıntısını azaltmada etkili olabilen bir zamanlayıcıdır, oysa Elektronik Ön Perde Deklanşörü yalnızca perdeden kaynaklanan titreşimler için iyi bir yöntemdir. Bu, bir DSLR fotoğraf makinesinde hem aynadan hem de deklanşörden oluşan kamera sarsıntısını azaltmak ya da ortadan kaldırmak için ikisinin kombinasyonunu kullanmanız gerektiği anlamına gelir.

Pozlama Gecikme Modu ile Ayna Kalkık (Mup) arasındaki fark

Pozlama Gecikme Modu ve Ayna Kalkık arasındaki başlıca fark, Pozlama Gecikme Modunu hemen hemen tüm kamera modlarıyla, “Ayna kalkık” ayarında dahi kombinasyon halinde kullanabiliyor olmanızdır. Özünde, Pozlama Gecikme Modu, görüntüyü yakalama öncesindeki bir zamanlayıcıdır. Örneğin, Canlı Önizleme kullanıldığında, ayna zaten kalkık olduğundan, bu mod aynayı kaldırmayı denemez, bunun yerine görüntü yakalanmadan önce bir zamanlayıcı olarak çalışır, ama en fazla 3 saniye gecikme verebilirsiniz, sizin 3 saniyeden daha fazla gecikmeye ihtiyacınız varsa bu durumda “Zamanlayıcıyı”Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar kullanmalısınız.

Pozlama Gecikme Modu olmadan “Ayna Kalkık” kullanılıyorsa, deklanşöre iki kez basılması gerekir: birinci basışta ayna kalkar ve bu konumda kilitlenir, ikinci basışta birinci perde iner, görüntü yakalanır ve ikinci perde ve ayna iner, normal konumlarına geri gelirler. Pozlama Gecikme Modunu “Ayna Kalkık” Modu ile birlikte kullanmanın başlıca yararı, bir kablolu/kablosuz deklanşör tetikleyicisi gerekmeden fotoğraf çekilmesine izin vermesidir. Pozlama Gecikme Modu etkinleştirildiğinde ve “Ayna kalkık” modu seçildiğinde, deklanşörünü tetiklemek için parmağınızı kullanabilirsiniz. Deklanşöre ilk bastığınızda ayna kalkar (Elektronik Ön Perde Deklanşörü etkinleştirilmişse, obtüratör ön perdesi aynı zamanda iner, sensörün önü açılır), daha sonra deklanşöre ikinci kez bastığınızda Pozlama Gecikme Modu zamanlayıcıyı devreye sokar. Kamera, zamanlayıcı sona erene kadar bekler, daha sonra fotoğrafı çeker ve ardından ikinci perde iner, sensörün önü kapanır, ayna normal konumuna iner. Deklanşöre ikinci kez basılması ile görüntünün yakalanması arasındaki gecikme, titreşimlerin sönümlenmesine neden olur ve net görüntüler elde edersiniz. Pozlama Gecikme Modu ve kamera modlarının farklı kombinasyonları hakkında daha fazla bilgi için okumaya devam edin.

Pozlama Gecikme Modu ve Kablolu/Kablosuz Deklanşör Tetikleyici kullanımı

Pozlama Gecikme Modu kamera sarsıntısını azaltmak için çok güçlü bir özellik olduğundan, sahada uzaktan kumanda kullanmayı nerdeyse bıraktım. Şimdi yalnızca tek bir nedenden ötürü uzaktan kumanda aleti taşıyorum, o da pozlamaları 30 saniyeden uzun yapabilmek için. Aslında, kullandığım Nikon D810 ve Nikon D850 gibi kameralarda, artık uzun pozlamalar için uzaktan deklanşör tetikleyicilere ihtiyaç duyulmuyor.

Uzaktan kumanda kablosunu unuttuysam ya da takmaya üşeniyorsam (bazen feci üşengeç olabiliyorum), kamerayı “Bulb” moduna getiriyorum, ardından pozlama süresini ölçmek için telefonumun zamanlayıcısını ayarlıyorum. Deklanşöre ilk basışımla birlikte telefonumdaki kronometreyi çalıştırıyorum, telefonumda sürenin dolduğunu gördüğümde deklanşöre bir kez daha basıp pozlamayı durduruyorum. Bu işlemi makinemin bataryası izin verdiği sürece herhangi bir zaman için yapabilirim. Burada dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta şudur; tamam, kameram birinci deklanşör basışımdan sonra Pozlama Gecikme Modu süresi kadar bekleyecek ve elimle verdiğim sarsıntıdan ve aynanın sarsıntısından kaynaklı titreşimlerin sönümlenmesi için bekleyecektir, fakat pozlamayı sonlandırmak için deklanşöre elimle yapacağım ikinci basışta kamerayı titretme olasılığım yüksektir. Pozlama daha henüz bitmediğinden bu da bulanık bir görüntü almama neden olabilecektir. O nedenle, siz siz olun, Bulb modda çekim yapıyorken mutlaka bir uzaktan kumanda kullanmayı ihmal etmeyin, tecrübeyle sabittir.

Şimdi Pozlama Gecikme Modu ve kamera modlarının farklı kombinasyonlarına bir göz atalım ve sahada hangisinin en iyi çalıştığını birlikte görelim.

Pozlama Gecikme Modu + Tek / Sürekli / Sessiz Çekim Modları

D810 gövdemde şekilde görülen döner kadran seçenekleri;

  • “S” (Tek) çekim,
  • “Cl, Ch” (Sürekli düşük ve Sürekli yüksek) hızda çekim,
  • “Q” (Sessiz) mod,
  • “Qc” (Sessiz sürekli) çekim,
  • Zamanlayıcı Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar
  • “Mup” (Ayna kalkık).

gibidir.

Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar

“Ayna kalkık” modunu kullanmasanız bile, Pozlama Gecikme Modunun, “S” Tek, “Cl / Ch” Sürekli, “Q / Qc”” Sessiz ve Otomatik “Zamanlayıcı” Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflargibi diğer kamera çekim modlarında çekim yaparken çok faydasını görürsünüz. Bir üçayak kullanırken bile kamera sarsıntısını önemli ölçüde azaltmak için Pozlama Gecikme Modunu en az 1 saniye süreyle kullanmak en iyisidir. Dolayısıyla Tek, Sürekli veya Sessiz çekim modundaysanız, 1 saniyelik veya daha uzun Pozlama Gecikme Modu, aynadan kaynaklanan kamera sarsıntısını önemli ölçüde azaltmanıza yardımcı olur. Bununla birlikte, kameranızda Elektronik Ön Perde Deklanşörü özelliği varsa ve bu özellik aktifse (D7500, D500, D810 ve D5 vb), “Pozlama Gecikme Modu + Tek / Sürekli / Sessiz çekim” modlarını kullanmamak en iyisidir; çünkü, Elektronik Ön Perde Deklanşörü bu modlarda çalışmaz.

Kamera davranışı şu şekilde olur: Ayna, deklanşöre basıldığı anda kalkar (Elektronik Ön Perde Deklanşörü devre dışı olduğundan ön perde kapalıdır). Kamera, Gecikme Modu zamanlayıcısı sona erene kadar bekler, ardından fotoğrafı çeker, ayna normal konumuna iner.

Pozlama Gecikme Modu + Zamanlayıcı Pozlama Gecikme Modu ve Daha Net Fotoğraflar

Kişisel favorim, eski Nikon DSLR gövdelerde de olan Pozlama Gecikme Modu + Zamanlayıcı modudur, çünkü ayna kalkmadan önce elimdeki titreşimleri azaltır. Benim önceki Nikon D800 gövdem ile çekim yaparken varsayılan ayarım buydu. Bununla birlikte, Elektronik Ön Perde Deklanşörü özelliğine sahip yeni kameralarda (D7500, D500, D810, D850 ve D5 gibi) Elektronik Ön Perde Deklanşörü devre dışı olacağından “Pozlama Gecikme Modu + Zamanlayıcıdan” kaçınmak en iyisidir. Nikon D850’de “Pozlama Gecikme Modu + Elektronik Ön Perde Deklanşörü” üç farklı kamera modunda çalışıyor: Sessiz (Q), Sessiz Sürekli (Qc) ve Ayna Kalkık (Mup).

Kamera davranışı şu şekilde olur: Deklanşöre basıldığı anda otomatik zamanlayıcı devreye girer. Zamanlayıcı süresi dolduktan sonra ayna kalkar (Elektronik Ön Perde Deklanşörü devre dışı olduğundan ön perde kapalıdır).Kamera, Gecikme Modu zamanlayıcısı sona erene kadar bekler, ardından fotoğrafı çeker, ayna normal konumuna iner.

Pozlama Gecikmeli Mod + Ayna Kalkık + Elektronik Ön Perde Deklanşörü Kapalı

Elektronik Ön Perde Deklanşörü mevcut olduğunda bu ideal bir kombinasyon değildir, çünkü aynadaki titreşimlerden oluşan kamera sarsıntısını azaltılırken, perde mekanizmadan gelen titreşimler hala mevcuttur.

Kamera davranışı şu şekilde olur: Deklanşöre ilk basışta ayna kalkar, ancak Elektronik Ön Perde Deklanşörü kapatıldığından ön perde kapalı kalır. Deklanşöre ikinci kez basılması beklenir. İkinci deklanşör basıldıktan sonra, fotoğraf makinesi Gecikme Modu zamanlayıcısı sona erene kadar bekler, ardından fotoğrafı çeker, ayna normal konumuna iner.

Pozlama Gecikmeli Mod + Ayna Kalkık + Elektronik Ön Perde Deklanşörü Açık

Elektronik Ön Perde Deklanşörü özelliğine sahip tüm Nikon DSLR’leri için ideal bir kombinasyondur. D850 gibi yeni Nikon DSLR’lerde kamera aynasından ve ayrıca deklanşör mekanizmasından kaynaklanan kamera sarsıntısını tamamen ortadan kaldırmak için “Pozlama Gecikme Modu + Sessiz / Sessiz Sürekli çekim modları + Elektronik Ön Perde Deklanşörü Açık”ı kullanmak da mümkündür.

Kamera davranışı şu şekilde olur: Elektronik Ön Perde Deklanşörü açıldığından, deklanşöre ilk basış aynayı ve ön perdeyi kaldırır. Kamera deklanşöre ikinci kez basılmasını bekler. İkinci kez basıldıktan sonra kamera, Pozlama Gecikme Modu zamanlayıcısı sona erene kadar bekler, ardından fotoğrafı çeker ve hem arka perde hem de ayna normal konumlarına iner.

Not: Nikon D850’de “Pozlama Gecikme Modu + Ayna Kalkık” davranışı, Canlı Önizleme kullanıldığında farklıdır. Canlı Önizleme modunda, bir fotoğraf çekmek için deklanşöre yalnızca bir kez bastırılması gerekirken, Nikon D810 gibi kameralarda deklanşöre ikinci kez basılmasını gerekiyor.

Canlı Önizleme + Sessiz Deklanşör Modu + Zamanlayıcı

Sessiz Deklanşör Modu (“Elektronik Deklanşör” olarak da bilinir) yalnızca Nikon D850’de mevcuttur. Birinin Canlı Önizleme modunda olması ve “i” düğmesine basarak, “Sessiz canlı görüntü çekimi” na gidip ardından “Mod 1” i seçerek kamerayı kurması gerekir. Kamera açıldıktan sonra, deklanşör mekanizması tamamen devreye girmeyecek ve Ayna hali hazırda kalkmış ve deklanşör mekanizması devre dışı bırakıldığından Ayna Kalkık veya Elektronik Ön Perde Deklanşörüne ihtiyaç duyulmayacaktır. Bu özelliği kullanırken, Zamanlayıcı ile kombinasyon halinde kullanmak en iyisidir, bu özellik Pozlama Gecikme Modu zamanlayıcısı ile birlikte de kullanabilir.

Farklı Nikon DSLR gövdeler ile üçayak kullanılarak yapılan çekimlerde ideal ayarlar

Yukarıdaki bilgilere dayanarak, farklı Nikon DSLR gövdelerde çekim yaparken ideal ayarlara bir bakalım:

Pozlama Gecikme Modu ve Elektronik Ön Perde Deklanşörü özelliği içermeyen daha eski kameralar (D7000-D7300, D600-D800 / D800E, D3-D4S):

  • “Pozlama Gecikme Modu (1-3 saniye) + Otomatik Zamanlayıcı”
  • “Canlı Önizleme + Pozlama Gecikme Modu (1-3 saniye)”

Pozlama Gecikme Modu ve Elektronik Ön Perde Deklanşörü özelliğine sahip yeni kameralar (D7500, D500, D810, D5):

  • “Pozlama Gecikme Modu (1-3 saniye) + EFCS Açık + Ayna Kalkık”
  • “Canlı Görünüm + EFCS Açık + Ayna Kalkık”.

Nikon D850:

  • “Pozlama Gecikme Modu (1-3 saniye) + Elektronik Ön Perde Deklanşörü Açık + Sessiz / Sessiz Sürekli / Ayna Kalkık”
  • “Canlı Önizleme + Elektronik Ön Perde Deklanşörü Açık + Ayna Kalkık”
  • “Canlı Önizleme + Sessiz Deklanşör Modu + Zamanlayıcı” (nesne hareketsizse).

Umarım bu yazı bundan böyle daha net fotoğraflar çekmenize yardımcı olur. Sizin de bunlara eklemek istediğiniz önerileriniz, öğretici deneyimleriniz veya eleştirileriniz varsa aşağıdaki “Yorumlar” kısmından benimle paylaşın.

Işığınız bol olsun.

Yazımı okuduğunuz için teşekkür ederim.

Yazılanların ilgisini çekecek birini tanıyorsanız lütfen "Paylaş" kısmından onlara iletin.


Sizlerden gelecek yorumları çok önemsiyorum.
Lütfen aşağıdaki "Yorumlar" kısmından benimle paylaşın.


Yeni içeriklerden ilk siz haberdar olmak istiyorsanız hemen abone olabilirsiniz.

Abonelik kaydınız başarıyla alınmıştır.

Bir hata meydana geldi, lütfen daha sonra tekrar deneyiniz.

Yorumlar

avatar
  Bana bildir  
En Yeniler Eskiler Beğenilenler
Bana bildir
Sami Guner
Ziyaretçi

Valla ne yalan soyleyeyim bu kadar anlasilir teknik makale az okudum ben. Sorulariniz ekleyecekleriniz varsa bana yazin diyorsunuz ama bize soyleyecek bir sey birakmamissiniz ustadim. Selamlar

Öner BÜYÜKYILDIZ
Ziyaretçi

Özellikle makro çekimlerinde kullanılması gereken, olmazsa olmaz bir özellik.
Yine çok net ve anlaşılır bir şekilde kaleme almışsınız yazınızı. Teşekkür ederim.