Kullandığınız makinede HDR çekim özelliği yoksa üzülmeyin. “HDR fotoğraf çekimi nasıl yapılır” konusunu ele aldığımız bu yazımızda bunu siz de çok rahatlıkla yapabileceksiniz.
HDR fotoğraf nedir?
HDR (High Dynamic Range), farklı değerlerde pozlanmış birden fazla fotoğrafın tek bir fotoğraf karesinde birleştirilmesi işlemidir.HDR tekniğindeki temel mantık koyu ve açık alanlar arasındaki dengeyi sağlamaktır. Fotoğraflamak istediğiniz sahnede dinamik aralık, yani en parlak ışıklı alan ile en az ışıklı alan arasındaki ışık farkı çok fazlaysa, bu sahneyi bir tek karede dengeli bir pozlama değeri ile her alanı dengeli ışıklı olacak şekilde çekemezsiniz. Böyle bir fotoğraf örneğini aşağıda görebilirsiniz.
Bu durumda yapılması gereken; parlak alanları dengeli şekilde çekebilecek bir pozlama değeri ile çekmek, sonra gölgeli alanları dengeli şekilde çekebilecek bir pozlama değeri ile çekmek ve ardından bunları yardımcı bir program ile tek bir fotoğraf karesi haline dönüştürmektir.
Elimizde Normal, artı pozlama uygulanmış ve eksi pozlama uygulanmış 3 adet fotoğraf oluştu. Bu fotoğrafları Photoshop ile tek bir fotoğrafa dönüştürdüğümüzde, sonuç aşağıdaki gibi olacaktır:
HDR fotoğraf çekimi nasıl yapılır?
En basit şekilde anlatımı ile işlem adımlarımız şöyle;
- Öncelikle makinenizi bir üçayak üzerine yerleştirin.
- Deklanşör için elinizde mevcutsa bir kablolu/kablosuz uzaktan kumanda kullanın. Yoksa makinenizin zamanlayıcısını ayarlayın (Örnek 5s) ve zamanlayıcı çekim moduna getirin. Bu durumda siz çekimi yapmak için deklanşöre basıp elinizi çektiğinizde, makineniz 5 saniye sonra çekim yapacağından titreme olasılığını azaltmış ya da sıfırlamış olacaksınız. Makinenizde varsa Pozlama gecikme modu özelliğini kullanın.
- Mutlaka RAW çekim yapın.
- ISO 100 olarak ayarlayın.
- Makinanızı “A” Diyafram öncelikli çekim moduna alın.
- Diyafram değerini ayarlayın (Örnek f/11).
- Pozlama ölçüm modunu “Matris ölçümü” olarak ayarlayın.
- Lensinizi “Manuel” netlemeye alın, AF’den çıkartın.
- Kadrajınızı oluşturun.
- Netlemenizi lensinizdeki netleme halkası yardımıyla yapın. Uğraşmak istemiyorum derseniz, lensiniz üzerinde bulunan netlik halkasını sonsuz işareti olan yere getirin.
- Makinenizin bu diyafram için belirlediği perde hızını not edin (Örnek 1/500s)
- Makinenizin başka hiçbir ayarıyla oynamadan, lensinizin netlik halkasına dokunmadan, üçayağı hiç oynatmadan Makinenizi “M” Manuel çekim moduna alın
- Bir kare çekin, bu birinci karemiz olacak.
- Ardından yine makinenizi hiç kıpırdatmadan ve netlik ayarını bozmadan perde hızını 1 durak azaltın, 1/250s yapın (11. adımda başlangıç 1/500s olduğu için 1/250s dedim, sizin denemenizde bu başlangıç değeri neyse onun 1 durak yavaş olan değerine ayarlayın).
- Bir kare daha çekin. Bu durumda bir öncekinden daha fazla pozlanmış bir kare elde edeceksiniz. Bu ikinci karemiz oldu.
- Perde hızınızı bu kez 1/1000s yapın, yani sizdeki normal (ilk çekim değerinizin) 1 durak fazlasına ayarlayın.
- Bir çekim daha yapın. Bu durumda normalinden daha az pozlanmış, karanlık bir fotoğraf olacaktır. Bu da üçüncü karemiz oldu.
Çekimimiz bitti 🙂
Biz burada 3 kare ile HDR denemesi yaptık. Siz bunu çoklayabilirsiniz. Örneğin başlangıç noktasını yani normal fotoğrafımızı “0” (Sıfır) alırsak, -1, -2, 0, +1, +2 pozlayarak (enstantaneyi 1’er durak azaltıp, arttırarak) 5 kare çekebilirsiniz. Eğer daha fazla fanteziye kaçmak istiyorsanız durak aralıklarını 1 değil, 1/3 veya 2/3 adım olarak da belirleyebilirsiniz.
HDR birleştirme
Ardından çekmiş olduğumuz bu kareleri Photoshop “HDR Merge Pro” seçeneği ile veya herhangi bir başka programla (Photomatix Pro, Nik Collection vb gibi) parlaklık, kontrast, beyaz-siyah dengesini düzenleyerek, RGB renk doygunluğunu ayarlayarak, gölge kısımlarda dengeleme gibi işlemleri de yapıp, birleştirme işlemimizi tamamlıyoruz.
Eğer aynı kadrajı tek kare çekecek olsaydık, makinemiz belirli bir pozlama değerine göre bu çekimi yapacaktı. Ortamda çok karanlık ve çok aydınlık noktalar varsa (gökyüzü, kumsal, sudan yansıyan güneşin ışıkları, ağaç gölgesi vs) bunlardan bir kısmında detayı alamayabilecektik. HDR yöntemi ile bu tip alanların tamamına yakınındaki detaylar sonuç fotoğrafınızda (HDR sonrası) belirgin olacaktır.
Umarım faydalı olmuştur.
Işığınız bol olsun.
Sebahattin Bey,
Az pozlanmış ve çok pozlanmış fotoğrafları çekerken, enstantene değerini bir durak artırıp azaltmak yerine, aynı diyafram ve enstantene değerinde ama +1 ve -1 pozlama telafisi uygulayarak çeksek aynı işi görür mü ? Farkı var mıdır?
Birde çektiğimiz raw fotoğrafları photoshopta birleştirme aşamasına geçmeden önce camera raw ile tek tek düzenleyip mi birleştirmek gerek, yoksa ham haliyle birleştirme işlemini yapıp çıkan sonuç fotoğrafında mı ayarlamalar yapmalıyız?
Yazınız ve cevabınız için şimdiden teşekkür ederim.
Saygılarımla.
Öner bey,
Çekimi yaparken “M” manuel çekim modunda olacağınızdan Pozlama telafisi işe yaramayacaktır, çünkü herşeyi ben ayarlarım demişsiniz kameranıza. Pozlama telafisinin nasıl çalıştığını görmek için “https://www.arthenos.com/pozlama-telafisi-nedir/” bu yazımı okuyabilirsiniz.
HDR birleştime aşamasındaki genel kabul görmüş yöntem; RAW dosyaları önce birleştirip, ardından tek dosya üzerinde düzenleme yapmaktır, ben böyle yapıyorum. Çünkü birbirinden farklı değerlerde pozlanmış RAW dosyalardan söz ediyoruz. Diğer yöntemle yapanları da duymuştum, ben denemedim.
Selamlar.
Diyafram öncelikli modda çekersek de, enstantene her çekimde değişeceği için (daha doğrusu bizim istediğimiz gibi belirli durak aralıkları ile değil makinanın belirlediği değerde değişeceği için) pozlama telafisi ile istenen sonuçlar alınamayacak sanırım.
Ben hemen pozlama telafisi ile ilgili yazınızı okumaya geçeyim.
Teşekkür ederim.
Google Nik Collection içindeki Hdr Efex Pro ile de Hdr fotoğraf birleştirme yapılabiliyor, üstelik program ücretsiz… uzun süre Hdr fotoğrafını ücretsiz yapan program aradım… Bulduğum en iyi program bu… ve güzel yazıydı teşekkürler…
Osman bey,
Ben Google Nik Collection uygulamasına pek alışamadım nedense. Orada HDR’ye çevirdiğiniz fotoğraflara çok fazla kumlanma ekliyor, sonra onları kaldırmak için uğraşıyorsunuz vs. Web te yayınlamak için uygun ama ben büyük baskılar almayı sevdiğimden bu benim için bir olumsuzluk.
Selamlar.
Şüphedeysen basamaklama kullan
Çok saçma
Şüphe duyuyorsan bir pozometre Sekonic veya başka birşey kullan.
Basamaklama kullanıp sonra güzel olsun diye dua etmeyin bunun yerine ilk seferde doğru pozlayın.
RAW için kamera kalibrasyonunun el tipi ölçüm cihazının kalibrasyonundan farklı olduğu ve kamera kalibrasyonunun genellikle ISO ayarıyla değiştiği gerçeğinin farkında mısınız? Kalibrasyonlarda yaklaşık 1 durak fark ne anlama gelir biliyor musunuz?
Evet farkındayım.
Bu yüzden kamera colorchecker pasaport veya benzeri başka bir renk şemasını kullanarak kalibre edilmelidir. Sekonic tarafından sağlanan ücretsiz DTS yazılımı bunu yapar böylece cihaz kameranın ışığı nasıl gördüğünü bilir.
Lütfen bize bağımsız olarak doğrulanabilir ampirik kanıtlar kullanarak, bir Sekonic ölçüm cihazının ve DTS yazılımının doğru bir şekilde basamaklama ihtiyacı olmadan bir sahneyi nasıl ölçebileceğini açıklar mısınız?
Basamaklama neden yapılır? Kameranızın dinamik aralığı sahnenizdeki dinamik aralığı yakalayacak kadar geniş değilse yapılır öyle değil mi?
Diyelim ki kameranızı bahsettiğiniz şekilde kalibre ettiniz, böylece ne olur, kameranızın dinamik aralığı mı artar, yoksa ölçüm sisteminin algoritması mı değişir?
İsterseniz deneyin; çok karanlık ve çok aydınlık bölgelerden oluşan bir sahneyi sizin yönteminizle “tek karede doğru pozlanmış” ve parlak ve gölge alanlardaki tüm detayları da alacak şekilde bir fotoğraf çekin. Ardından aynı sahneyi çok değil sadece 3 durak basamaklayıp çekip bunları tek karede birleştirin. Ardından her iki fotoğraftaki özellikle parlak ve gölge alanlardaki detayları kontrol edin. Buradan bizimle paylaşın.
Benim o kadar teknik bilgim yok ben stüdyo fotoğrafçısıyım manzara çok çekmem hatta hiç çekmem
Söz veriyorum ilk fırsatta deneyip buradan paylaşırım
Sebahattin Bey,
Çok güzel bir yazı teşekkür ederim.
HDR görüntü oluşturmanın esası için herşey sabit kalmak kaydıyla Enstantane değerini +,- değiştirerek elde edilen pozlama sonucu oluşturulan fotoğrafların bir araya getirilmesidir diyebilir miyiz?
Ediz bey merhaba,
HDR çekimi özetle; Bir sahnedeki en parlak bölge ile en karanlık bölgeyi seçeceğiniz belirli adımlarda art arda pozlayıp, ardından bu kareleri bir düzenleme aracıyla (mesela Photoshop ile) tek karede birleştirmektir.
Böylece, elde ettiğiniz son karede az veya aşırı pozlanmış hiçbir bölge bulunmayacaktır.
Saygılar.