Flaşlar ve Flaşla çekim teknikleri

Ara sıra evde kendi kendime flaş deneme çekimleri yaparken her ne kadar alaylı fotoğrafçı olarak düzgün ayar yapabiliyor olsam da işin başlangıcı yine ayarları doğru yapmaya gelip dayandı. Ama pozometrem artık yoktu.

Bir elektronik flaş ünitesi, içerisinde barındırdığı yüksek depolama gücüne sahip bir kapasitörü birkaç yüz volta şarj etmek için tasarlanmış elektronik devrelerden oluşur. Flaş, deklanşöre basıldığında, kamera veya tetikleyicide bulunan flaş senkronizasyon kontağı tarafından tetiklendiğinde, kapasitör bir flaş tüpü üzerinden hızla boşalır.

Birçok fotoğrafçı için flaşlar vazgeçilmez aksesuarlardır. Flaşlar, görüntülerimizi çarpıcı hale getiren estetik kareler oluşturmak için oldukça etkili ve yaratıcı araçlardır. Bu yazımda, flaş çekim teknikleri, flaş modları ve kullanım yöntemlerine örneklerle göz atıyoruz.

FV kilidi fotoğrafçılar arasında genellikle az bilinir ya da unutulur ve "AEL" Pozlama kilitleme ile karıştırılır. Ama, flaşlı fotoğraf çekimlerinde bence bir fotoğrafçının en önemli yardımcısıdır. Peki, Flaş pozlama kilitleme anlamına gelen bu FV Kilidi nedir, ne için, ne zaman ve nasıl kullanılır?

Flaş ve sürekli aydınlatma arasındaki karar, özellikle piyasaki ürünler incelendiğinde "bir şeyden daha fazla elde etmek için başka bir şeyden vazgeçme zorunluluğu" hikayesidir. Her iki kategoride de çok sayıda seçenek var. Hangi seçeneği seçerseniz seçin, ekipmanlarınız arasına yapay ışık eklemek, fotoğrafçılığınızı bir sonraki seviyeye taşıyabileceği gibi heyecan verici bir öğrenme fırsatı da sağlar.

Düşünün ki çok az ışıklı bir alanda normal flaşınızı kullanarak bir portre çekmek istiyorsunuz. Siz de benim gibi keskinlik takıntısı olanlardansanız, çektiğiniz fotoğrafta uzun saçları olan modelinizin saç tellerinin istediğiniz gibi keskin olmadığını gördüğünüzde canınız sıkılır değil mi?

“Enstantane flaşda bile önemlidir. Yeter ki nasıl kullanacağını bil. Bir de ‘speed light’ duration da “t1” ve “t5” diye bir kavram da yok. Bu ‘t 0,1’ ve ‘t 0,5’ dir. Ayrıca bunu akademik seviyede bilmenin fotoğraf çekerken sana faydası da olmaz. Bunun yerine ‘speed light’ marka ve modelinin kullanma kitabında verilen değerleri bilmen yeterlidir.”, tabi egonu yenip okumak istersen.

Fotoğrafçılıkla ilgileniyor ve yardımcı ışık kullanıyorsanız, ışık çıkış güç birimleriyle ilgili kafa karışıklığı yaşayanlardansanız şu anda doğru adreste, doğru yazıyı okuyorsunuz.

Still Life fotoğrafçılığı alanındaki uğraşılarınızda her şey elinizin altında ve kontrolünüzde oluyor. An'ı yakalamak yerine, hareketsiz bir konudan bir görüntü yaratıyorsunuz.

Bu bir teorik çalışmadan çok pratik bir çalışmadır. Bu çalışmada ilgilendiğim ilk şey, karanlık bir arka planda aynı mesafede yer alan basit bir nesneyi çekerken bile TTL ve TTL-BL'nin nasıl farklılaştığını göstermektir.

Burada anlatılanlar mühendislik merakından yola çıkarak yazıldı. Yazıda bahsi geçen fotoğrafçılara verilen sponsorluklar çerçevesinde fotoğrafçıların çalışmalarına bakılırsa yazılanların bir anlamı yok gibi duruyor. Ancak geometri ile uymayan taraflarının olduğu da aşikâr.

Sokakta fotoğraf çekenler olarak yapay ışık kullanmaya burun kıvırırız. Yapay ışık, yani flaş ve paraflaş kullanımını gece, düğün dernek gibi etkinliklerde ya da stüdyoda kullanılması nedense bize daha doğru gelir. Ancak bildiğimiz bir şey gündüz çok sert doğal ışıkta yüzdeki gölgeleri yumuşatmak için yapay ışık kullanımının doğru tercih olduğudur.

Konu nasıl aydınlatılır, flaş gücünü neye göre ayarlar?

Hiç teorik detaylara girmeden, bu olayın nasıl gerçekleştiğini, evimde gerçekleştirdiğim basit bir çekim senaryosu ile açıklamaya çalışacağım.

Amacım, sadece 1 yardımcı ışık kullanarak 5 farklı aydınlatma seti kurulumu ile 5 farklı portre fotoğrafı çekmeyi denemek ve çalışmamda kullandığım kamera ayarları, ışık yerleşim şeması, kompozisyon ve 5 değişik görünüm oluşturmak üzere kullandığım ışık değiştiricilerine ilişkin tüm bilgileri sizlerle paylaşmak...

Flaşlı fotoğrafçılıkla ilgiliyseniz bu alana ilişkin söylenen şu iki cümle ile çok sık karşılaşırsınız:
- Ortam pozlaması deklanşör hızı ile kontrol edilir,
- Flaş pozlaması diyafram ile kontrol edilir.

Evet, bunlar genel doğrular, ancak bu tanımlarda aşırı bir basitleştirme yok mu?

Size, aynı pozlamayı, aynı ışık değiştiriciyi kullanarak elde etmek için, 500Ws güce sahip 1 stüdyo flaşı yerine 6 ila 8 hızlı flaş ünitesini aynı anda kullanmanız gerektiğini söylesem?

Hayatımız bilerek ya da farkında olmadan yaptığımız planlar içinde yaşadığımız uzun soluklu bir proje midir? Zaman zaman başkalarının projelerinde yer alıyor muyuz? Hani “yollarımız kesişti” dediğimiz türden.

Kameranın lensiyle onun ekseninde patlayan bir flaşla yapılan çekimler bana göre konuyu düzleştirilmiş gibi gösteriyor. Bu durumda gölgeler kayboluyor ve çekim yaptığımız yerden ileriye doğru patlayan düz bir ışık hüzmesi yer alıyor. Sorun da bu zaten, fotoğrafta gölge bulunmuyor. Artık hepimiz gayet iyi biliyoruz ki, gölgeler fotoğrafa boyut ekler ve boyut, fotoğrafı daha güçlü hale getirir.

Çoğu fotoğrafçı için TTL ayarlı bir flaş kullanıldığında gerçekleşen bir dizi çekim evresi bazen kafa karıştırıcı olabiliyor. Pozlama alınan noktanın kamera tarafından ölçüldüğü düşünüldüğünde, TTL flaşın bu işlemi nasıl yaptığı sorusu sıkça karşımıza çıkıyor. Bu yazımızda, flaş TTL moda ayarlandığında, çekim aşamasında gerçekleşen evreleri adım adım ve kısa bir şekilde özetlemeyi amaçladım.

Flaş ya da yapay ışıkla fotoğraf çekmeye direnç gösteren bir yanım olduğunu daha önce bir yerlerde belirtmiştim. Ancak Sebahattin ile düşüp kalkarsan bir şekilde bulaşıyor.

Özellikle moda ve portre fotoğrafçıları, model üzerine düşen ışığı yumuşatmak için genellikle Softbox, Şemsiye, Beauty dish ve benzeri ışık aksesuarları kullanırlar. Bunun amacı, ışıklı alanlardaki vurgulardan gölgelere yavaşça geçiş yapan hoş bir yumuşak ışık elde etmektir.

Flaşlı fotoğrafçılığa ilişkin ilk deneyimlerim kameramdaki yerleşik flaşla başlamıştı. O günlerde çektiğim fotoğraflara şimdi baktığımda, parlak renkler, patlamış ten rengi ve kırmızı gözler, sert gölgeler ve tabii ki güzel fotoğraf olacağını düşündüğümden olacak, zifiri siyah bir arka plan görüyorum.

Bir süredir Flaşlar ve Flaşla çekim teknikleri konularında değişik makaleler yayınlıyoruz. Bu yazılarımızda, ışığın boyutu hakkında bir fikrimiz oluştu. Işık kaynağı ile özne ve arkaplan arasındaki mesafe değiştiğinde ne olacağını artık biliyoruz. Artık yavaş yavaş flaşlı fotoğrafçılığın bazı pratik yönlerine eğilmenin zamanı geldi. İlk olarak, ortam ışığını flaşla dengelemekten başlamaya ne dersiniz?

Burada yazılanları kendiniz evinizde deneyimlemek istiyor ancak bu yazıdaki gibi ışık koşulları bulamıyorsanız endişelenmeyin, şöyle yapın. Çekeceğiniz sahneyi matris ölçüm moduyla ölçün, ardından bir veya iki durak düşük pozlayarak çekim yapın.

Covit-19 sıkıntısı nedeniyle zorunlu olarak evlerimize kapandık. Ne zaman tam olarak biteceğini tahmin edemediğimiz, çok önemli bir kısmı evde geçen bu süreçte, ben de flaş kullanımı konusuna yoğunlaşmaya karar verdim ve bir süredir bu konularda yazıyorum.

Bu yazımda, düşük ışıklı ortamlarda flaşlı çekimlerde neden "M" Manuel çekim modunu kullandığımı ve konu hareketli olursa "Arka perde senkronizasyonu" ve "Ön perde senkronizasyonu" etkilerini örneklerle açıklamaya çalışıyorum.

Size, manuel kullanımda flaşınızdan tam gücü yalnızca 1/125 saniyeden daha yavaş enstantane hızlarında alabileceğinizi söylesem? 1/125 saniyeden daha hızlı enstantane ile kullandığınızda flaşınızdan tam güç alamayacağınızı öğrenmek sizi şaşırtmaz mı?

Çevremdeki birçok kişiden duyuyorum, kameralarında kullandıkları dahili flaşların doğru aydınlatma yapmadığını, bazen yetersiz bazen de aşırı aydınlattığını söylüyorlar. bu söylemi yalnızca dahili flaş kullananlardan değil, kimi zaman harici flaş kullanan kişilerden de duyuyorum. Bunun nedeni, daha doğrusu bu durumu ortaya çıkaran birincil sebep, kameramızda seçtiğimiz Pozlama Ölçüm modu'dur.

Sitemizin e-posta adresine gelen mesajlarda sıkça su soru(n) ile karşılaşıyorum: "Yüksek hızlı (High Speed -HS) harici flaş kullandığım halde, flaşı açınca enstantane otomatikman 1/200 saniye (bazı kameralarda 1/250 saniye) hıza düşüyor ve ben bu hızı arttıramıyorum". Bir yüksek hızlı flaş kullanmamızın nedeni, normal flaşlarda çıkamadığımız enstantane hızlarında çekimler yapabilmektir.

Değişik şeyler denemeyi, kuralları yıkmayı ve özgürce takılmayı seviyorum. Rutin dışına çıkmak hoşuma gidiyor, böyle zamanlarda farklı çekim denemeleri yapıyorum. Yaptığım bu çılgınca şeylerden "Bu fotoğraf nasıl çekildi" adında bir yazı dizisi başlatmaya karar verdim.